maandag 15 juni 2009

De Permanente Portefeuille in Europa


De Europese permanente portefeuille heeft je kapitaal sinds 1999 doen groeien met 69%, een rendement van gemiddeld 5,4% per jaar. In 2008 had je een verlies van slechts 2%.

De Europese permanente portefeuille bestaat uit volgende activa:
Hier de jaarlijkse rendementen van de Europese permanente portefeuille vanaf 1999, toen de euro werd ingevoerd, tot en met 2008:


Rendementen Europese permanente portefeuille 1999-2008*

Stel dat je 10.000 euro belegd hebt begin 1999 in aandelen dan heb je vandaag nog slechts 8.800 euro, na 9 jaar belegd te hebben. Alles in cash en dus kortlopende staatsobligaties veilig in bewaring bij de overheid had je 14.700 euro opgeleverd. Alles in 30 jarige staatsobligaties gaf je nu 18.200 euro. Indien je alles in goud had gestoken had je vandaag 24.600 euro, het beste rendement.

Uiteraard wist je in 1998 niet welke de beste belegging zou zijn de komende 9 jaar, dus stel dat je het in de permanente portefeuille had gestoken, wetende dat de toekomst onzeker is, dan had je nu 16.900 euro. Dat resultaat is natuurlijk niet zo goed als alles in goud gestoken te hebben, maar het is wel dubbel zo goed als alles in aandelen gestoken te hebben en nog steeds een pak beter dan alles op een veilige spaarrekening te hebben gehad.

Uiteraard 10.000 euro in 1998, toen gelijk aan 20.000 gulden of 400.000 Belgische Frank, koopt niet hetzelfde als 10.000 euro vandaag. Als we de prijzen van vandaag terug omzetten in die oude Belgische Frank of Gulden zien we dat zowel in het groot warenhuis, de kledingzaak, het restaurant, aan het pompstation en bij de vastgoedmakelaar de prijzen een stuk hoger liggen.

In een vorig artikel heb ik gesproken over een inflatie van 7,5% per jaar wat betekent dat de prijzen om de 10 jaar verdubbelen. Dat zou betekenen dat je 100% rendement moet hebben elke 10 jaar om gewoon nog maar je koopkracht te behouden. Dit is natuurlijk vrij controversieel. Sommige zaken zijn inderdaad 100% of meer gestegen in vergelijking met 1998 zoals bijvoorbeeld vastgoed, energie en voedsel. Andere zaken zijn minder gestegen zoals auto's, computers, reizen, kledij.

Laten we voor dit artikel uitgaan van een inflatie van 50% sinds 1998, iets wat me toegegeven goed uitkomt in dit artikel want met 7,5% inflatie heeft enkel goud je koopkracht weten te bewaren. Uitgaande van een totale inflatie van 50% wil zeggen dat om hetzelfde te kunnen kopen wat je kon kopen in 1998 met 20.000 gulden of 400.000 Belgische Frank je vandaag 30.000 gulden of 600.000 Belgische Frank moet hebben. Ik hoop dat de meesten hier akkoord mee kunnen gaan.

Dan hebben we de volgende resultaten wat betreft koopkracht behoud of verlies:
  • Aandelen: Na 9 jaar beleggen in aandelen heb je van je 20.000 Gulden nog slechts 17.600 Gulden of van 400.000 Belgische Frank naar 350.000 Belgische Frank. Je hebt echter wel 30.000 Gulden of 600.000 Belgische Frank nodig om hetzelfde te kopen. Je bent dus door te beleggen in aandelen meer als 40% van je koopkracht verloren.
  • Goud heeft van je 20.000 gulden of 400.000 Belgische Frank maar liefst 50.000 gulden gemaakt of 1.000.000 Belgische Frank. Dat is natuurlijk de Jackpot. Een pak meer als de 30.000 gulden of 600.000 Belgische Frank dat je nodig had. Dankzij te beleggen in goud is je koopkracht gestegen met 60%.
  • 30 jarige Staatsobligaties hebben van je 20.000 gulden 36.000 gulden gemaakt of 728.000 Belgische Frank, ook een koopkracht toename van 20%.
  • Een veilige spaarrekening zoals korte termijn Duitse Staatsobligaties hebben van je 20.000 gulden 29.400 gulden gemaakt of van je 400.000 Belgische frank 588.000 Belgische Frank gemaakt wat je koopkracht niet heeft doen stijgen maar ook nauwelijks heeft doen dalen.
  • Een traditioneel gespreide portefeuille heeft geen goud of 30 jarige staatsobligaties maar gemiddeld 60% aandelen en 40% bedrijfs en staatsobligaties kortere termijn. Deze 'neutrale' belegging zou van je 20.000 gulden slechts een 24.000 gulden of 480.000 Belgische Frank gemaakt hebben wat je koopkracht heeft verminderd met 20%.
  • De permanente portefeuille heeft van je 20.000 gulden 34.000 gulden of 680.000 Belgische Frank gemaakt. Je hebt dus je koopkracht bewaard en zelfs 10% doen toenemen dankzij het feit dat je steeds ervoor gezorgd hebt dat je elk jaar opnieuw degelijk beschermd was door ook 25% goud te hebben en 25% 30 jarige staatsobligaties.

Wie had dat geweten in 1998 toen we in een 'nieuw tijdperk' zaten van het internet waar iedereen rijk werd op de beurs, en het algemene kennis was dat aandelen toch gemiddeld 10% per jaar rendement gaven, dat aandelen de komende 9 jaar, zelfs nadat het eerste jaar aandelen 33% winst gaven, je koopkracht nog steeds zou halveren tegen eind 2008.

Wie had in 1998 kunnen voorspellen dat 30 jarige staatsobligaties en goud de juiste belegging was en je koopkracht niet enkel degelijk zou beschermen maar zou doen toenemen?

Velen zullen zeggen 'ik'. Maar kunnen zij ook AANTONEN via een open portefeuille of een beursgenoteerd aandeel of fonds dat ze ook betere resultaten hebben sinds 1999 dan 5,8% per jaar?

Ik kan ze niet op mijn ene hand, maar al op mijn ene vinger tellen en proficiat voor hem en zijn klanten, dat is Roland Vandamme. Al de rest is reeds serieus de dieperik ingegaan, of zijn nog maar een 3 a 5 jaar bezig met hun open portefeuille of, en dat is bij de meeste befaamde goeroes, economen en analisten het geval, hebben gewoon geen open portefeuille , wat het net iets te makkelijk maakt. Ik kan ook sneller racen als Schumager maar doe het enkel offpiste waar niemand het kan zien.

Misschien ken ik nog niet genoeg goeroes maar 1 zaak weet ik: Net zoals in 1998 kan niemand vandaag met zekerheid voorspellen wat er de komende jaren zal gebeuren. Met de permanente portefeuille moet ik me daar ook geen zorgen meer over maken. Wat er ook gebeurd, mijn koopkracht is met slechts 4 activa in elk mogelijk klimaat beschermd:
  • Aandelen: beschermt me in tijden van welvaart wanneer alles goed gaat en goud zakt in prijs omdat niemand het nodig heeft. (1950-1968, 1982-2000)
  • Cash: beschermt me in tijden van tijdelijke recessie wanneer de prijzen van zowel aandelen, goud en staatsobligaties het moeilijk hebben (1981, 1994, 2001).
  • Goud: beschermt me in tijden van stijgende inflatie wanneer de prijzen snel stijgen waardoor de economie vertraagt, aandelen het moeilijk hebben en 30 jarige staatsobligaties klappen krijgen door een stijgende rente (1975-1980).
  • Obligaties: beschermt me in tijden van krachtige deflatie wanneer alle activa het moeilijk hebben door een tekort aan euro's (2008).
Merk ook op dat het jaarlijks resultaat van de permanente portefeuille vrij stabiel is. Dat is voor mij belangrijk. Als ik plots op een jaar 20% van mijn kapitaal verlies dan slaap ik slecht. Begin ik me zorgen te maken. Met andere woorden, ik kan niet tegen volatiliteit, vooral de volatiliteit naar beneden. Dit omdat het geld is dat ik later nog nodig kan hebben.

Je ziet dat de vreselijke beursjaren 2001, 2002 en 2008 met verliezen van gemiddeld 30% op de beurs toch nog aanvaardbare resultaten hebben op het einde van het jaar voor de permanente portefeuille en je slechts een verlies geven van -2 a -3%. Daarom dat de permanente portefeuille me zo bevalt. Op het einde van het jaar zal je nooit zwaar negatief gaan.

Het is zo dat 'past performance' geen garantie is voor 'future performance', dat is ook bij de permanente portefeuille het geval. Het is dus mogelijk dat volgend jaar de permanente portefeuille -20% zou doen, iets wat nog niet gebeurd is in het verleden bij mijn weten. (Het maximum in Amerika sinds 1972 is -5% in 1981.) Maar dat wil niet zeggen dat het nooit zou kunnen gebeuren.

Toch geeft de permanente portefeuille me omwille van de steeds aangehouden degelijke spreiding een grotere zekerheid dat 'past performance' ook zal herhaald worden en het je koopkracht blijft beschermen. Ook is het zo dat indien er een jaar zou komen van -20% de kans heel groot is dat bepaalde activa van de portefeuille het enorm slecht gedaan hebben en bepaalde beleggers die niet zo gespreid beleggen totaal van de kaart geveegd zullen zijn.

Wat je niet nodig hebt om je koopkracht te behouden:
  • Buitenlandse aandelen: De 25% euro aandelen zullen in periode van welvaart omhoog gaan. Buitenlandse aandelen kunnen wanneer de beurzen goed gaan toch een slecht rendement hebben door het valutarisico van die aandelen waardoor je koopkracht in tijden van welvaart niet perse beschermd is.
  • Buitenlandse valuta: De dollar, yen of Zwitserse frank zijn sterk gecorreleerd met de euro en kunnen dus makkelijk samen met de euro dalen in waarde. De 25% goud beschermt je als de beste tegen het mogelijk waardeloos worden van de euro.
  • Bedrijfsobligaties: De 25% staatsobligaties lange termijn beschermen je veel beter tegen een inzakking van de aandelenmarkt dan bedrijfsobligaties. Bedrijfsobligaties zakken soms zelfs samen met aandelen zoals we in 2008 gezien hebben.
  • Grondstoffen: De 25% goud beschermt je al tegen exploderende inflatie maar beschermt je ook in tijden van bankcrisissen en muntcrisissen, in tegenstelling tot grondstoffen dat dan ook in elkaar storten.
  • Zilver: Zilver gedraagt zich meer als een grondstof in tegenstelling tot goud dat enkel een edelmetaal is. In tijden van deflatie zal zilver dan ook minder beschermen als goud zoals in 2008 weeraleens bewezen is.
  • Vastgoed: Vastgoed is geen belegging maar een consumptiegoed of job. Een consumptiegoed kopen in plaats van huren is uiteraard goedkoper op lange termijn. Consumptiegoederen verhuren aan anderen levert geld op als je er goed in bent maar is voornamelijk een job. Als louter belegging via vastgoedbedrijven is de waarde van vastgoed te sterk gecorreleerd met bedrijfsobligaties. Gaan dus meestal omhoog en geven vast rendement maar in tijden van krachtige deflatie zakken ze samen met aandelen en bedrijfsobligaties.
  • Kunst & Antiek & Diamanten: In tijden van welvaart doen deze zaken het ook zeer goed en zijn dus sterk gecorreleerd met aandelen maar zullen ook in tijden van deflatie zakken samen met vastgoed, aandelen en bedrijfsobligaties. Enkel winstgevend voor de kenner die er een stevige hobby of job aan heeft.
  • Goeroes & Vermogensbeheerders: Goeroes en vermogensbeheerders heb je enkel nodig indien je via je beleggingen je koopkracht serieus wil laten toenemen met het risico dat je koopkracht ook serieus daalt indien fout gespeculeerd. Om je koopkracht te behouden heb je hen echter niet nodig en volstaat de permanente portefeuille.

Uiteraard kunnen al deze zaken je koopkracht serieus doen toenemen indien de timing juist is (dat geldt ook voor het volgen van goeroes en vermogensbeheerders). Indien de timing fout is kunnen al deze zaken je koopkracht serieus doen afnemen.

Tenzij je talent hebt zelf te speculeren of de juiste mensen ervoor te kiezen (en dat zou moeten blijken uit je resultaten die op lange termijn beter moeten zijn dan de permanente portefeuille resultaten) zijn al deze zaken een verspilling van je kostbare tijd en een verspilling van je kapitaal.

Meer rendabel is het dan de belegging of de vermogensbeheerder de rug toe te keren, je talenten te gebruiken waar ze wel renderen en je geld te beleggen volgens de permanente portefeuille zodat je een kapitaal kan opbouwen en houden.


*Data van rendementen verschillende activa zijn afkomstig van:
  • Aandelen: Rendementen van de MSCI 'Emu' Index, de index dat ook gevolgd wordt door het 'Vanguard Eurozone Stock Index Fund'.
  • Obligaties: Rendementen van de Markit iBoxx € Germany 10+ index. Deze index bevat 11 verschillende 30 jarige Duitse staatsobligaties. De gemiddelde resterende looptijd van die korf van Duitse Staatsobligaties is 22 jaar.
  • Goud: Goud in Euro gepubliceerd door de Nationale Bank van België.
  • Cash: Voor de rendement berekening gebruik ik de Markit iBoxx € Germany 1-3 index. Deze index bevat 12 verschillende Duitse staatsobligaties met looptijden tussen 1 en 3 jaar. De gemiddelde looptijd is 1,7 jaar.
  • Permanente Portefeuille: Jaarlijks wordt de portefeuille terug gebalanceerd naar 25% voor elke activa. Wat gestegen is wordt verkocht, wat gedaald is bijgekocht. De rendementen van de permanente portefeuille zijn transactiekosten van jaarlijks balanceren inbegrepen.
Dank aan Harry Browne die de permanente portefeuille bedacht heeft.


Op vraag van een lezer een toevoeging aan het artikel met meer detail over de werking en transactiekosten van de permanente portefeuille.

Hier een simulatie van de permanente portefeuille wanneer 100.000 euro geïnvesteerd begin 1999:

Het totaal bedrag, 100.000 Euro wordt gelijk verdeeld begin van het jaar 1999 over de 4 verschillende activa. Elk 25.000 Euro dus. In 1999 hebben aandelen +35% rendement gehad. Dus 25.000 Euro x 25% = 33.942 Euro. Obligaties hebben -9,9% gedaan dus de 25.000 euro is slechts 22.528 euro waard eind 1999. Het totaal van de 4 activa eind 1999 = 110.693 Euro. Een rendement van 10.69% voor het jaar.

Echter, eind van het jaar dient er terug gebalanceerd te worden zodat elke activa terug 25% vertegenwoordigt. Dus de nieuwe schijf voor volgend jaar wordt elk 1/4e van 110.000 euro, dat is 27.673 euro. Voor aandelen heb je een waarde van 33.942 euro eind 1999. Je dient dus voor een 6.000 euro aan aandelen te verkopen zodat je terug een waarde van 27.673 euro hebt, wat exact 1/4e van de portefeuille is eind 1999.

Tarieven transactie commissies zijn:

Deze tarieven die je betaalt hangen natuurlijk af van welke bank of wisselagent je gebruikt. Als je voor 6.000 euro aan aandelen verkoopt kan je dat 30 euro kosten of 150 euro afhankelijk van wie je gebruikt. Voor het gemak heb ik 1% genomen als verkoop en koop commissie. Je ziet dus een transactiekost staan voor 1999 van 63 euro voor de verkoop van aandelen ter waarde van 6300 euro.

De obligaties zijn nog maar 22.538 euro waard eind 1999, dus om tot de 27.673 euro te raken dien je een 5000 euro aan obligaties bij te kopen. Dat zijn 30 jarige staatsobligaties. Het tarrief is bij de grootbanken 0.5% aankoopcommissie en 0.5% verkoopcommissie. Je betaalt dus 26 euro aan transactiekosten.

De transactiekosten van goud zijn een schatting. Bij gold4ex in Brussel is de marge tussen verkoop en aankoopprijs ongeveer 1,5%, wat wil zeggen dat je bij verkoop of aankoop reeds 0,75% verloren bent. Dat is de transactiekost. Echter dat is voor een kilo goud, indien je kleinere nominaties koopt dan heb je een grotere transactiekost. Ik heb het geschat op 1,3% voor zowel aankoop als verkoop als transactiekost wat een marge van 2.6% geeft aan de handelaar tussen verkoop en aankoop.

Cash heeft geen transactiekost want korte termijn 1 jarige duitse staatsobligaties kopen via Finanzagentur en uitzitten is gratis, geen aankoop of verkoopcommissie.

Op het einde van 1999 heb je dus een totaal aan transactiekosten gehad van 96 euro om te balanceren. Dat is 0.09% van de portefeuille. Je rendement is dus niet 10.69% voor het jaar maar 10.69% - 0.09% = 10.6%.

Begin 2000 heb je in elke activa een gelijke 27.673 euro zitten en het verhaal begint opnieuw.

32 comments:

  1. Mooi werk Marc

    Veel mensen zouden tekenen voor zo een rendement de laatste 10 jaar
    Het zijn ook begrijpbare produkten in tegenstelling tot de inewikkelde bankprodukten.

    Wat denk jij van managed future fondsen zoals transtrend?

    Gr

    Geert
    BeantwoordenVerwijderen
  2. Dag Geert,

    Dank voor je compliment.

    Ik heb een nieuw artikel gepost in verband met fondsen dat gebruik maken van tradingsystemen om betere resultaten te behalen dan de marktgemiddelden, de titel is "Moving Averages en andere Fabeltjes"

    Beantwoord dit je vraag?
    BeantwoordenVerwijderen
  3. Marc,

    Met interesse meegevolgd hoe je gegroeid bent in het uittekenen van je eigen permanente portfolio en ondertussen zelf veel bijgeleerd.

    Nu heb ik enkele vragen/bedenkingen:
    1) in je berekening geef je mee dat je transactiekosten in rekening brengt. Om hoeveel transactiekosten gaat het dan? Is het net als bij bvb 100 % aandelenbeleggingen zo dat bij kleine bedragen transactiekosten veel doorwegen op het resultaat?
    2) op welke datum heb je telkens je permanente portfolio herschikt? Telkens op 31 december? Zou op een andere datum herschikken een beter rendement kunnen geven? Maw, kan je gaan timen in het herschikken? Of heeft dit (theoretisch) geen enkele invloed omdat de 4 samenstellende delen elkaar genoeg beïnvloeden?
    3) die 25 % aandelen, moet je daar niet enorm mee oppassen wat je daarin steekt? In je Ijsland voorbeeld ging je uit van Ijslandse aandelen (omdat je je eigen koopkracht enkel tov je eigen munt wil bewaren) Maar bvb BEL20 bedrijven als Inbev, Bekaert, ... halen een groot (het grootste) deel van hun inkomsten uit buitenlandse economieën (met alle valutarisico ed van dien).
    4) Hoe verhoudt Goud zich tov ander edelmetalen? Ik denk dan aan zilver, maar vooral aan platinum en palladium?

    Ik zie dat er een poll staat 'zou je een permanent portfolio fonds overwegen'. Wie mij dit concept aanbiedt als pensioensparen (met de belastingkorting), heeft er een klant bij :-) Wat mij betreft mogelijk een gat in de markt. Nadeel voor banken: slechts éénmaal per jaar transactiekosten verdienen...

    Met vriendelijke groeten,

    Gert
    BeantwoordenVerwijderen
  4. Dag Gert,

    Leuk te horen dat je de evolutie hebt meegevolgd. Ik ben inderdaad zelf ook serieus geëvolueerd sinds begin 2009 toen de blog startte.

    Het grote verschil zit hem hierin dat ik begin 2009 nog steeds dacht dat men moest speculeren om zijn koopkracht te kunnen behouden. Nu weet ik dankzij Jan die me Harry Browne heeft doen kennen via een reactie op deze blog dat speculeren niet nodig is om je koopkracht te houden. De permanente portfolio volstaat.


    Als antwoord op je vragen:
    1) Ik heb een extra stuk toegevoegd aan bovenstaand artikel dat je in detail de berekening van de rendementen van de permanente portfolio en de transactiekosten uitlegt.
    2) Op laatste dag van het jaar 31/12 worden de rendementen van verschillende activa gemeten alsook de herbalancering gedaan.

    Herbalanceren beter timen zodat je meer rendement hebt zou willen zeggen dat je de aankoop van aandelen of goud goed kan timen. Dat is echter een illusie. Je weet niet wat er morgen gebeurd. Daarom dat je een vaste datum neemt, steeds op het einde van het jaar om te belanceren.

    3) Dat is een goede vraag. Het is inderdaad zo dat ook Belgische/Eurozone bedrijven afhankelijk zijn van wat er in andere landen en andere valuta gebeurd. Maar wat doe je eraan?

    4)Hoe goud zich verhoudt tot andere edele metalen zijn speculatie verhalen. De verhouding van goud tot zilver door de geschiedenis heb ik een artikel over geschreven in januari 2009 (Zilver, een buitenkansje?). Nu boeit het me niet echt meer. Ik heb nog zilver maar zal dat als eerste van de hand doen wanneer ik edele metalen moet verkopen.

    Op termijn zal ik zo enkel goud ove houden wat beter is omdat de prijs stabieler is en goud ook in bank en munt crississen performant is in tegenstelling tot zilver dat als grondstof kan reageren en een pak meer kan dalen zoals we in 2008 gezien hebben. Over palladium en platinum weet ik zo goed als niets. Was het palladium of platinum, weet ik niet meer, maar was allesinds weinig gecorreleerd met de prijs van goud omdat het ook in de jaren 90 een boom kende in tegenstelling tot goud.

    Blij te horen dat je een permanent portfolio fonds als een gat in de markt ziet. Indien ik een permanent portfolio fonds zou opzetten dan zouden deze te koop kunnen zijn via banken. Zij zullen dan eenmaal verdienen door een aankoopcommissie te krijgen. Echter op de jaarlijkse herbalancering zouden zij niets verdienen want dat is een job van het fonds.

    Het zou fantastisch zijn indien het permanent porfolio fonds kan gebruikt worden door mensen die aan pensioensparen doen en dus ook een belastingsvoordeel ervan krijgen. Echter om als fonds hiervoor in aanmerking te kunnen komen zal een heel paar andere mouwen zijn.

    Dank voor je reactie Gert. Het doet me plezier te zien dat mensen de blog volgen en er ook iets van opsteken.

    Hartelijke Groet,
    Marc
    BeantwoordenVerwijderen
  5. Marc,

    Het hele idee van de PP spreekt me wel aan, aan de andere kant schrikt het toch ook af om een grote hoeveelheid kapitaal in een verzameling trackers en een portie fysiek goud te stoppen. Aan de andere kant wil ik me niet bezighouden met her en der rekeningen te openen, ik hou het graag overzichtelijk. Misschien is dit een misvatting, maar internetbanken zoals Binckbank vertrouw ik persoonlijk minder dan een grootbank.
    Aan de andere kant zijn de rendementen van de PP de afgelopen 10 jaar wel mooi. Wel moet je eens even je tabel nagaan, ik vermoed dat er ergens een rekenfoutje in geslopen is, wanneer ik de gemiddelde opbrengst van elk onderdeel optel, kom ik niet aan 5,8%, maar aan 4,9%, dit laatste sluit ook dichter aan bij m'n eigen berekeningen met diverse indexen waaronder de MSCI EMU.

    Groeten,

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  6. Dag JDB,

    Er is inderdaad een fout in bovenstaande. Het is namelijk 10 jaar terwijl ik schrijf dat het 9 jaar is en ook de totaalrendementen deel door 9 jaar waardoor ik met een hoger gemiddeld jaarlijks rendement kom te zitten dan in werkelijkheid.


    In het meer recente artikel 'Amerikaanse versus Europese permanente portefeuille' heb ik die fout eruit gehaald. Je kijkt beter naar dat artikel voor de juiste rendementen van de Europese PP. Daar heb ik ook de cash op iets langer termijn waardoor je een gemiddeld hoger rendement dan de 4,8% krijgt waar jij op uitkwam en je 5,4% per jaar hebt.

    Daar is het uiteraard zonder transactiekosten. Zoals je in dit artikel ziet trek je best 0,1% a 0,2% af per jaar als je kosten in wilt rekenen.

    Ik heb niet direct reden om Binckbank te wantrouwen. Ze geven geen kredieten wat hen minder risicovol maakt (kredieten kunnen eigen kapitaal snel uitvegen). Maar wat doen ze wel met hun kapitaal? Ik heb nergens nog maar een ruw overzicht kunnen vinden waarin hun kapitaal dan wel geinvesteerd is, laat staan een gedetailleerd overzicht dat me toelaat hun overlevingscapaciteit in tijden van depressie degelijk in te schatten. Ik heb dus ook geen reden om Binckbank wel te vetrouwen omdat ik geen flauw benul heb of hun eigen kapitaal wel veilig belegd is.

    Ik geef niet de voorkeur aan een hoop trackers op een binckbank rekening al begrijp ik dat dit voor sommige mensen het meest doenbare is.

    Het is inderdaad een heel gedoe van overal rekeningen te openen voor de permanente portefeuille. Het goud kopen vergt tijd. De aandelen kopen bij Vanguard niet zo eenvoudig. De cash positioneren bij Finanzagentur een uitdaging in het begin. En de 30 jarige Duitse staatsobligaties kopen via een makelaar en dan overplaatsen naar Finanzagentur is ook een process.

    Natuurlijk als je het allemaal al eens gedaan hebt gaat het vlotter. Als je vragen hebt mag je me altijd mailen.

    Hartelijke Groet,
    Marc
    BeantwoordenVerwijderen
  7. Marc,

    Nog een bemerking aangaande de PP-rendementen. Bij de aankoop van goud moet je rekening houden tussen de aan- en verkoopprijzen. Ik weet niet of je dit in je berekening gedaan hebt?

    Hoe dan ook, indien je werkt met bvb. 100g goudstaven loopt dit verschil op tot ongeveer 4% bij een grootbank. Dit moet je aftrekken van je rendement op goud. Concreet houdt dit in dat je jaarlijks rendement meteen 1 procent daalt, enkel hierdoor.
    Een juiste berekening van het rendement bereik je immers door aan het begin jou aankoopprijs (de verkoopprijs van de bank) en aan het einde van het jaar jou verkoopprijs (de aankoopprijs van de bank) te nemen en hierin het verschil te meten. Doe je deze test meteen bij de start dan begin je eigenlijk meteen aan een rendement van ongeveer -4% op je goud.

    Voor de Europese PP houdt dit in, dat na kosten (transactie en taxatie) je gemiddelde jaarlijkse groei toch net onder de 4 procent zal duiken. Dit maakt het op dat vlak toch weer net iets minder interessant. En rendement is uiteindelijk de belangrijkste factor. De kleine belegger die de PP wil toepassen is immers aangewezen op trackers zodat het veiligheidsaspect niet speelt (als de bank faalt, zal de tracker ook wel falen).

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  8. JDB,

    In bovenstaand artikel heb ik een simulatie onderaan bijgezet uitgaande van een transactiekost van 2,6% (1,3% bij kopen + 1,3% verkopen) voor goud. Voor de andere activa heb ik ook transactiekosten van 2% voor aandelen (1% bij aankoop + 1% bij verkoop) en 1% voor obligaties (0,5% + 0,5%). Het eindresultaat is dat je met je pp slechts 0,07% rendement verliest per jaar.

    Dit omdat je niet alles elk jaar verkoopt. Meestal gaat het over kleine hoeveelheden van goud dat je koopt of verkoopt. Idem dito voor de andere activa.

    Ik heb de simulatie eens gedaan op mijn rekenblad met een transactiekost die dubbel zo groot is. Dus 5,2% voor goud, 4% voor aandelen, 2% voor obligaties en 1% voor cash. Nog steeds kom ik op een jaarlijkse transactiekost van slechts -0,16% per jaar.

    Voor de Eurzone PP had je dus 5,4% per jaar gemiddeld sinds 1999, trek hiervan 0,16% af als je hoge transactiekosten wil rekenenen en zit je nog steeds op 5,26%.

    Trek je hiervan ook zoals jij doet in het begin een transactiekost af voor al de activa dan start je van 2-4% minder kapitaal maar dat verandert niets aan het jaarlijks gemiddeld rendement van de pp dat nog steeds 5,26% geweest is voor je sinds 1999.

    Taxatie, de rendementen van de aandelen is de MSCI Eurzone die reeds een roerende voorheffing in rekenschap neemt, dus dat is inbegrepen. Voor goud is er geen tax. Enkel voor obligaties en cash dien je nog tax af te trekken. Dat is 15% op de intrest. Om ruw te rekenen kan je dat aftrekken van het gemiddeld jaarlijks rendement van obligaties (6,9%) en cash (3,7%) sinds 1999. Zo kom je op 6,9% x 0,15 = 1% minder rendement voor de obligaties. Gezien dit 25% van de pp is heb je 1% x 0.25 = 0.25% minder rendement voor de pp. 3,7% x 0,15 = 0,5% minder rendement voor de cash. Gezien cash ook 25% van de pp is doe je 0.5% x 0.25 = 0.13% minder rendement voor de pp.

    Na taxatie verlies je dus 0.25% + 0.13% aan roerende voorheffing = 0.38% in totaal. Kan je afronden naar 0,46% minder rendement per jaar aan taxatie. Dat brengt de 5,26% op 4,80% rendement netto na transactiekosten en taxen.

    Je verliest dus 1% per jaar aan transactiekosten en taxen. En dit wanneer je hoge kosten rekent zoals jij voorstelt.

    4,8% is een uitstekend rendement sinds 1999 dat je niet op een spaarboek gehaald zult hebben. Zeker niet in aandelen gehaald zult hebben. Enkel goud en 30 jarige staatsobligaties hebben het beter gedaan.

    Wat de toekomst zal brengen is onzeker maar ik ben er gerust in dat binnen 10 jaar de pp het weer beter zal gedaan hebben dan bepaalde activa klassen. Misschien deze keer beter als goud of als 30 jarige obligaties. Of misschien weer beter als aandelen of cash zoals de voorbije 10 jaar. We zullen zien.
    BeantwoordenVerwijderen
  9. Marc,

    Ik heb de kosten in je tabel gezien, voor goud meld je het eerste jaar 8€ op een investering van 28000€, dat klopt niet, ik denk dus dat je de initiële kost niet meldt en de kost van het herbalanceren neemt, dat zou kunnen kloppen aangezien het verschil een dikke 500€ is. Dit is echter theorie, gezien je nooit voor minder dan 100gr kan balanceren, de spread wordt dan immers nog pakken groter en lagere gewichten worden niet langer beschouwd als geschikt voor beleggingen. Je kan dus enkel balanceren door te werken in schijven van 100gr en kapitaal toe te voegen of te onttrekken aan de PP.

    Als je vandaag 100gr via een bank koopt zal je zien dat verschil tussen aan- en verkoop ongeveer 4% bedraagt. Dit moet je verrekenen. Om correct te zijn vind ik dat je na een jaar de prijs moet bekijken die je zou krijgen als je verkoopt, dat is je echte rendement, niet de prijs om bij te kopen. Zodoende zakt het rendement op de PP met 1%.

    Wat betreft de andere transactiekosten hangt het er, bij een vaste kost, natuurlijk vanaf hoeveel kapitaal je inzet. Reken je het uit met slechts 10.000 euro, ipv 100.000 dan zal je kost 1,6% bedragen, bereken je het met 1.000.000€ dan zal je kost slechts 0,016% bedragen. Daar zit em dus een belangrijk addertje onder het gras...

    Daarnaast, doch dit valt buiten de scope van de PP, kunnen er nog andere veilige opties bestaan zoals, ik heb dit al enkele keren zien opduiken, het fonds Carmignac Patrimoine A, dat ook voor de helf bestaat uit obligaties e.a. zoals schatkistcertificaten. Dit fonds realiseert gemiddelde groei van tegen de 10% de afgelopen 20 jaar. Ook in 2008 verloren ze slechts 1 à 2%, voorwaar beter dan de PP!!
    Een ding is jammer, de spijtige fiscaliteit die maakt dat je zelf de verschuldigde belasting van het fonds dient te berekenen en aan te geven in je personenbelasting... het fonds zelf is namelijk transparant en betaald geen belastingen. Ook hierover hoor ik graag je mening.

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  10. Marc,

    In de context van de PP zou je dus ook een PP kunnen samenstellen die bvb. voor 3/4 bestaat uit het fonds Carmignac Patrimoine en voor 1/4 uit fysiek goud... ik vermoed dat dit idee je wel zal doen steigeren...

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  11. JDB,

    Je hebt gelijk. Op mijn rekenblad staat enkel de transactiekost van het jaarlijks herbalanceren. Niet de instap transactiekost. De transactiekost die je eenmaal hebt in het begin om al de activa te kopen en van start te gaan.

    Je hebt ook gelijk van de marges direct te rekenen bij de aankoop want die ben je met zekerheid kwijt. Of je ze bij aankoop kwijt bent of bij verkoop doet er niet zo toe, je zal ze kwijt zijn.

    Ik heb het rekenblad eens opnieuw gedaan nu de volledige transactiekost allemaal direct verrekend bij aankoop en ook de intitiele transactiekost erbij geteld.

    Ik heb ook de transactiekosten verhoogt naar 4% voor goud, 3% voor aandelen en 2% voor obligaties zodat het van toepassing is op kleinere budgetten.

    De resultaten zijn gepubliceerd onderaan het artikel. Je ziet dat in jaar 1 je 2% verliest aan transactiekosten door het innemen van de posities. Al de andere jaren verlies je veel minder omdat je enkel moet balanceren. Over 10 jaar kom je op een gemiddelde van 0,36% per jaar aan transactiekosten, dat is de initiele instapkost ingerekend. En omdat alle transactiekosten al verekend zijn bij aankoop is dit de totale kost om alles terug in cash te hebben.

    Je rendemente is dus niet 5,4% per jaar maar 5,08% per jaar.

    Ook is het zo dat mijn rekenblad niet geavanceerd genoeg is om ook het geld dat verloren gaat aan transactiekosten af te trekken van het jaarlijks resultaat. Hierdoor krijg je een vertekend beeld want je doet alsof de transactiekosten met geld gefinancierd zijn van buitenaf en trekt het verloren geld niet elk jaar af van het kapitaal.

    Ik heb dit eens handmatig gedaan en dan kom ik op een jaarlijks rendement van niet 5,08% maar wel 4,81% per jaar. Hiervan trek je de taxatie af van die jaren die ruw geschat op 0,38% per jaar. Maar indien je die nog eens correct aftrekt in geld van het jaarlijks totaal zal je ook hier ruw geschat nog eens een extra 0,2% verliezen dus zit je op -0.6% per jaar voor taxatie. Dat brengt het eind rendement op 4,81 - 0.6 = 4,21% per jaar.

    4,2% netto is inderdaad lager dan de 5,4% bruto maar nog steeds beter dan wat aandelen of spaarrekeningen gedaan hebben over die periode.
    BeantwoordenVerwijderen
  12. JDB,


    Wat betreft aankoop van goud zou ik opteren voor de Napoleon munten in plaats van de 100 gram staafjes. Roland vandamme koopt deze ook omdat hij denkt dat de premie zal bblijven stijgen en je dus op langere termijn meer winst zal mekan als ander goud. Je kan ze kopen bij gold4ex.be, marge is ook een 4,2% maar ze kosten slechts rond de 150 euro ipv 2000 euro voor 100 gram.

    Wat betreft Carmignac Patrimoine. Knappe prestaties dat ze hebben neergezet. Dat is een voorbeeld van een zeer goed beheerd fonds. Het addertje onder het gras is dat het een beheerd fonds is. Alles hangt dus af van de beheerder.

    Ze beweren van 50% aandelen en 50% bedrijfsobligaties te hebben. Maar tegelijkertijd tonen ze altijd hun carmignac index erbij (http://www.carmignac.fr/_docs/publication//1273/Pub40189.pdf) die echt uit 50% aandelen en 50% bedrijfsolbigaties bestaat. Hier kan je zien dat de index sinds 1999 eigenlijk 0% heeft. Geen rendement dus.

    Het fonds zelf heeft sinds 1999 140% gehaald. Dat is duidelijk niet door hun index te volgen maar wel door er serieus van af te wijken. Hun resultaat is sinds 1999 dubbel zo goed als de Eurzone PP die ongeveer een 70% heeft.

    Het gevaar aan beheerde fondsen is dat je niet weet wat de toekomst zal brengen. Het is goed mogelijk dat ze vanaf dat jij je geld erin steekt ze onder hun index gaan scoren omdat de beheerder de foute beslissingen neemt. Als je je geld overlaat aan een goeroe dan is het fingers crossed en 10 wees gegroetjes!

    Ja, ik heb nooit begrepen dat Carmignac zo groot kan worden terwijl ze hun taxatie nog niet eens op orde hebben. Misschien heeft het te maken met de Belgjes die graag zelf de keuze krijgen om hun taxen al dan niet, vooral niet dan, aan te geven.

    Het vaste gedeelte aandelen, obligaties en cash van de pp vervangen met carmignac en de 25% goud is geen pp omdat carmignac op een bepaald moment geen aandelen kan hebben dan weer geen obligaties. Soms zit er si in dan zit er la in en je bent dus niet beschermd volgens een verstandig gespreid activa belegging maar je laat je beschermen door een, tot nu toe, goede speculator en wat goud.
    BeantwoordenVerwijderen
  13. Marc,

    Om het nog even over Carmignac Patrimoine te hebben... Het lijkt me sowieso een goed idee om circa 10% van je kapitaal te beleggen in dit fonds, ik zeg niet dat het niet kan misgaan, maar de kans is toch eerder beperkt. Ze zitten op een risicoschaal van 2 (schaal van 0 tot 6) wat dus bij een vrij defensief profiel hoort. Daarnaast hebben ze een trackrecord om u tegen te zeggen, in de dotcom-crisis verloren ze 1,5% (heb het even preciezer nagerekend), in 2008 verloren ze nog geen 0,5%. Dit jaar staat de teller (tot vorige week) alweer op +14%, fenomenaal. Je kan, mijns inziens hiermee weinig verkeerd doen. Het jammere is de taxatie. Het lijkt me niet zo aangewezen om het te 'vergeten', dit kan je zuur opbreken als de zaak uitkomt. Aan de andere kant is de aangifte bijzonder lastig. Zolang je niet verkoopt heb je geen probleem, Carmignac stelt een rekenmodule ter beschikking zodat je netjes de RV op de dividenden kan berekenen en aangeven. De miserie begint bij verkoop, dan moet je namelijk 15% RV op de intresten en meerwaarden op obligaties. Hierover geeft Carmignac niet meteen info, misschien wel per email of telefonisch... echter, hoe ga je dit allemaal uitrekenen voor een fonds met voortdurend wisselende posities, bij gespreide instappen wordt het nog lastiger, bovendien krijgt de staat een zicht op je vermogen, dit stoort mij niet, maar anderen weer wel. Hoe dan ook, de correcte aangifte van de intresten en meerwaarden op het obligatiegedeelte interesseert me zeer, dus als jij of een andere lezer hierover meer info heeft, verneem ik het graag.

    Dank je voor de aanpassingen in de rendementen. Ik ga volledig akkoord met je laatste berekeningen. Het vrij platte resultaat dat bereikt wordt via grote indexen en dergelijke meer doet me realiseren dat je in de PP absoluut volatiliteit nodig hebt, wat we willen is rendement, punt. Een beleggingen mag nog zo veilig zijn, als de teller rond de nul draait, doen we het gewoon niet.
    Dit sterkt me in de overtuiging voor de Dax te kiezen. Het doet me ook van mening veranderen omtrent de lange termijn staatsobligaties. Ik kies niet langer voor de iboxx 25+ van DB, maar wel voor de Iboxx Long van EasyETF. Zoals je eerder zei is deze volatieler en risicovoller omwille van het grote aantal italiaanse bonds, doch net hierdoor geeft hij meer rendement, 15% in 2008 t.o.v 11% voor de 25+ van DB. De mogelijke afstraffing kan zwaarder zijn, maar ik ben er vrij gerust in, dat dit zal gecompenseerd worden door een sterker stijgende beurs. Zodoende kan je je globale rendement op de PP nog ietsje optillen richting 4,5% de afgelopen 10 jaar voor diegene die in trackers belegt.

    Aangaande de plaatsing is mijn keuze definitief gevallen voor Keytrade. Goede kredietrating, goede en volledige site, goede respons (binnen de 10 minuten reactie op mijn e-mail), en goede IT-veiligheid.
    DB valt voor mij af wegens talrijke negatieve opinies op andere fora, o.a. over de verwerkingssnelheid. Binck valt voor mij ook af omdat ik vermoed dat hun IT-veiligheid minder is, zij werken nl. op basis van user/pass wat niet zo veilig is. Daarnaast registreren ze vaste rekeningnummers als tegenboekingsaccount, dit gebeurt door confirmatiestorting van de klant. Soit, de hacker die erin slaagt die rekeningnummers te veranderen is rijk. En dat kan, dat heeft het nieuws van afgelopen week weer bewezen.

    Ik laat dus een stuk spreiding vallen, doch als je ervoor kiest in carmignac te gaan en je doet dit via Rabo, je PP bij Keytrade, je fysiek goud apart en nog een deel bij je grootbank heb je toch een vrij aardige spreiding, die mij voorlopig zou volstaan.

    De vraag die mij nog rest is op welke manier je best een positie-afbouw in Carmignac Patrimoine kan aangeven zonder vroeg of laat zwaar tegen de lamp te lopen.

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  14. Dag JDB,

    Ik geef toe dat Carmignac een zeer knap resultaat heeft neergezet.

    Indien ik echter geld zou hebben dat ik wil inzetten op een goede speculant dan geef ik toch de voorkeur aan Roland Vandamme zijn portefeuille. Toegegeven zijn portefeuille volgen is moeilijker dan gewoon in een fonds steken. Ook is het niet te doen met kleinere budgetten van zijn portefeuille 100% te kopiëren maar je kan bv enkel het fysieke goud kopen want daar bestaat de portefeuille voor 80% uit.

    Waarom ik Roland Vandamme zou kiezen in plaats van Carmignac is dat zijn resultaat nog eens dubbel zo goed is geweest als Carmignac. Hij heeft een 300% behaald sinds 1999 wat toch wel uitzonderlijk is. Bovendien is hij zeer consistent en vastbesloten wat je twijfel wegneemt.

    Zijn portefeuille volgen kost je het abonnementsgeld van zijn nieuwsbrief maar dat geld ben je ook kwijt aan beheerskosten bij een fonds.

    Indien je inderdaad een fonds wil dan is Carmignac een goede keuze gezien hun inderdaad zeer knappe prestaties. Ook bevalt het me dat Carmignac, net zoals Vanguard, geen bank is maar een echt fondshuis dat bij mijn weten geen kredieten verleend.

    Ik heb zelf geen ervaring met belastingsaangifte van fondsen die transparant zijn dus moet ik het antwoord schuldig blijven.

    Toch proficiat met je keuze. Je hebt er duidelijk goed over nagedacht. Je vragen zijn scherp en kritisch en hebben me geholpen mijn artikels te verbeteren. Kiezen is het moeilijkste van al want kiezen is altijd een beetje verliezen.
    BeantwoordenVerwijderen
  15. Marc,

    Dankjewel, ik vind je blog ook zeer leerrijk. Zonder je artikels had ik de permanente portfolio waarschijnlijk niet zo in detail bekeken.

    Terwijl ik enkele fondsresultaten bekeek, moet ik toegeven dat het zien van verliezen me eigenlijk niet beviel. Indien ik, zoals je al suggereerde, pakweg 50% van mijn kapitaal zou inzetten in de PP weet ik niet of ik een effectief verlies van bvb. 5% of 10% zou kunnen verdragen op jaarbasis. Daarom lanceer ik hier een nieuw idee. Wat denk je van een PP met een noodrem, en dit vooral op de aandelen?
    Ik bedoel hiermee het volgende. Je kijkt naar de waarde van de index aan het begin van het jaar, indien de index tijdens dat jaar met 10% zakt, stap je uit en hou je cash. Instappen doe je pas opnieuw aan het begin van het volgende jaar. Bij V-bewegingen heb je pech, omdat je niet opnieuw tijdens het lopende jaar instapt. Echter, op deze manier heb ik de laatste 10 jaar (met dax) slechts 1 negatief jaar (2003, ongeveer -1,5%). Ik ben 4 keer uitgestapt uit de aandelen, nooit uit de andere activa. Het rendement stijgt naar iets boven de 5% op deze manier (na taksen en kosten). Het beheer is iets actiever en het is geen stricte PP meer, maar het komt, tot op heden, het rendement ten goede, het beperkt alleszins de verliezen, wat veiliger voelt.

    Nog een kleine vraag omtrent de taxatie, ik veronderstel dat je bank meteen 15% RV zal afhouden op de kapitaliserende obligatietrackers en je dus niets zelf dient aan te geven. Klopt dit?

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  16. Marc,

    Ik heb nog even verder nagedacht over de PP met verliesbeperkende strategie op het aandelenluik. Introductie van verliesbeperking op staatsbonds en goud lijkt me minder nodig. KT staatsschuld zal quasi nooit zakken, LT staatsschuld stel ik me ook de vraag of zware dalingen mogelijk zijn. Voor goud zou dit wel kunnen, dus mogelijk is de benadering ook hier van toepassing.

    Omwille van mogelijke V-bewegingen is een pure noodrem onvoldoende, je stapt immers uit op een bepaald punt naar keuze (bvb. -20%, dit lijkt me beter om niet te vroeg uit te stappen), maar omdat je niet meer instapt tijdens het lopende jaar mis je een mogelijke heropleving van de markt waardoor je verlies zwaarder zal zijn dan indien je was blijven zitten.

    Je leest het misschien niet graag, maar ik introduceer hier dan ook het volgen van de Moving Averages als finetuning. Een KT MA op 20 dagen en een LT MA op 200 dagen.
    Het instapmoment wordt gezet op het moment dat de KT MA boven de LT MA uitkomt, het uitstapmoment wordt bepaald door de noodrem (bvb. op -20%). Dit betekent ook dat op het moment dat de markt duidelijk omlaag zit er helemaal niet ingestapt wordt zoals in 2001.
    Indien de MA KT zich boven de MA LT bevindt aan het begin van het jaar dan blijf je gewoon zitten en balanceer je uit zoals je dat altijd zou doen. Op de andere momenten gebeurd het balanceren bij de instap of 1 keer per jaar indien er geen uitstap geweest is gedurende meer dan een jaar (bvb. periode 2004 - 2008 was er geen uitstap).

    Dit gaf de laatste 10 jaar de volgende resultaten op de DAX:

    -) Met Verliesbeperking (noodrem op -20%:

    1999 37,38%
    2000 -8,41%
    2001 0% (niet inestapt)
    2002 -20%
    2003 27% (ingestapt tijdens jaar)
    2004 17,9%
    2005 27,83%
    2006 22,32%
    2007 21,11%
    2008 -20%

    Gemiddeld jaarlijks resultaat: 9,4%

    -) Zonder verliesbeperking

    1999 37,38%
    2000 -8,41%
    2001 -20,53%
    2002 -44,93%
    2003 36,54%
    2004 7,18%
    2005 27,83%
    2006 22,32%
    2007 21,10%
    2008 -40,91%

    Gemiddeld jaarlijks resultaat: 3,8%

    Zoals je ziet worden de verliezen beperkt zonder het aantal transacties te laten oplopen (goed voor de kosten), ik heb zelfs, door sommige jaren niet in te stappen, zelfs lagere transactiekosten. Na uitstap blijf je gewoon in cash, dit is niet verrekend in de resultaten waardoor het uiteindelijke resultaat nog iets beter zal zijn als je de intrestopbrengst van de cash meetelt.
    Het toevoegen van een simpele Moving Average lijkt me dus een verrijking voor de PP.

    Graag je reactie.

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  17. correctie: 2004 is voor beide systemen 7,18%
    BeantwoordenVerwijderen
  18. Hi JDB,

    Het is een interessante gedachtenoefening.

    Begrijp ik het goed dat je steeds aan het begin van het jaar pas weer instapt en dan nog op voorwaarde dat de MA's gunstig zijn?
    En dat je dus niet al in de loop van het jaar opnieuw instapt als de 20d MA boven de 200d MA komt kijken?
    BeantwoordenVerwijderen
  19. Anoniem,

    Dank je voor je reactie. In feite doe ik het volgende:

    1. Wanneer uitstappen?
    1.1 aan het begin van het jaar indien bij het balanceren indien KT MA kleiner dan LT MA
    1.2 tijdens het jaar indien de index 20% lager staat t.o.v. het balanceermoment

    2. Wanneer instappen?
    2.1 op het moment dat de KT MA opnieuw boven de LT MA komt.

    In feite stap ik dus in telkens de KT MA boven de LT MA komt, omdat ik pas terug uitstap bij een daling van -20% of op het balanceermoment als de KT MA weer kleiner geworden is heb je hoogstens 1 extra transactie per jaar. In theorie kan dit veel vaker zijn maar dan zou de index tijdens een enkel jaar een zeer schokkend verloop moeten kennen waarbij telkens een daling van minstens 20% afgewisseld wordt door een sterke stijging die de KT MA opnieuw boven de LT MA duwt om meteen daarop opnieuw met een schok van zeker 20% naar omlaag te gaan. Dergelijk verloop acht ik weinig waarschijnlijk voor een index. Na het uitstappen hou ik het simplistisch, cash op een spaarrekening.

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  20. Ik moet er nog aan toevoegen dat na het instappen tijdens het jaar de noodrem (20% daling) gerekend wordt tov de instapkoers en niet de koers van het balanceermoment (begin jaar)

    JDB
    BeantwoordenVerwijderen
  21. JDB,

    Ook met stop loss technieken kan je makkelijk -5% en meer verlies halen per jaar. Zelfs de besten. Hugh Hendry bijvoorbeeld had in 2008 +30% maar heeft nu ergens rond de -5% voor het jaar door stop loss technieken. Zijn grote slag kan nog komen, zoals in 2008 toen al zijn winst ook kwam van 1 maand, maar de grote slag kan ook uitblijven ...

    Het voorbeeld dat je aanhaalt 'stel dat je koopt op ... en verkoopt op ...' kan opgaan voor de vorige 10 jaar, maar compleet falen voor de volgende 10 jaar.

    Ik denk dus dat je met dergelijke technieken van in en uit te stappen in verschillende activa van de pp de kans op minder rendement en minder bescherming
    VERGROOT en voel er dus niets voor.

    In het artikel 'Moving Averages en andere Misleidingen' ga ik meer in detail waarom ik geloof dat beleggen op basis van technische indicatoren overroepen is.

    Je kan je slag proberen slaan en je lijtk zeker bepaalde analytische talenten te hebben, maar zorg dat je je kapitaal niet verliest aan leergeld ...

    Wat je kan doen is de helft in een - echte - pp steken dat gebouwd is op een gezonde logica van activa spreiding. En de andere helft gebruiken voor meer speculatieve technieken.

    Als je technieken dan mislukken ben je niet alles kwijt en heb je nog genoeg jetons om nog eens te proberen als je dat zou willen. Als je technieken lukken heb je een safe heaven voor je speculatie winsten in op te slaan.
    BeantwoordenVerwijderen
  22. Beste Marc,

    Hier een korte samenvatting van de wijze waarop je vanuit een Nederlandse BV een PP opzet. In principe verschilt het niet heel veel t.o.v. een privé in PP:

    * De 25% Eurozone aandelen-tracker heb ik ook via Vanguard Europe aangekocht. Aanmelden doe je via de website en het faxen van een aantal formulieren, waaronder het uittreksel Kamer van Koophandel, paspoort en twee afschriften van een bank of nutsbedrijf. Je wordt als institutional investor gezien. 0,05% aanschafpremie en 0,4% TER, minimale inleg 100.000 euro. Een fax is handig.
    * De 25% goud heb ik via Gold4ex in Brussel gedaan. Een paar keer bellen over de exacte procedure. Je spreekt een koers af. Zorg dat je alles via e-mail bevestigd krijgt. Stort vervolgens de aanbetalingen onder vermelding van afgesproken koers en 'voorlopige aanbetaling' op de rekening van Gold4ex. Zodra dit binnen is (2 werkdagen), kun je het goud ophalen. Ik heb het goud in een veilige kluis bij een bank ondergebracht. In Nederland is het heel goed zoeken voordat je een kluis hebt gevonden, want de meeste banken zijn gestopt met de verhuur van kluizen en hebben inmiddels wachtlijsten! Zorg dat je de verzekeringsvoorwaarden goed leest. Desnoods een extra verzekering afsluiten. Behoud de aanschaffactuur van het goud goed als bewijs van aankoop. Zorg dat die altijd staat op de naam van je BV.

    Voor de staatsobligaties heb ik gekozen voor een account bij het Deutsche Finanzagentur. Ook hier wordt je gezien als 'Institutionelle Investor'. Je vult een formulier in (http://www.deutsche-finanzagentur.de/de/institutionelle-investoren/schuldbuchkonto/konto-eroeffnen/) en voorziet dit van een kopie paspoort + beëdigd vertaald uittreksel van de Kamer van Koophandel nodig (kost +/-40 euro om te vertalen, dit kan via online diensten). Je hebt wel een tegenrekening nodig bij een Duitse bank. Je hoeft dus NIET langs de ambassade voor je BV, maar je moet WEL naar een Duitse bank om daar een rekening aan te maken. Ik hoefde bij die bank geen beëdigde vertaling van de oprichtingsakten te overhandigen. Wel weer de uittreksel van de Kamer van Koophandel.

    * De 25% cash/kortetermijn staatsobligaties zijn (nadat je bevestiging hebt gekregen dat je schuldbuchkonto is aangemaakt) eenvoudig aan te schaffen via het Finanzagentur. Je hoeft alleen de juiste codering in de omschrijving te gebruiken. Zie "Direkterweb".

    * De 25% 30-jarige-staatsobligaties (Duitse Bund) zijn ingewikkelder. In principe kun je bij de Duitse bank waar je tegenrekening loopt de staatsobligatie kopen, maar hiervoor gelden flinke provisies (0,5%). Als Nederlandse BV kun je een account bij een Duitse broker (maxblue/e-trade/etc) aanmaken, maar hiervoor heb je een beëdigde Duitse vertaling van de oprichtingsakten van je BV nodig. (Duitse brokers doen alles in het Duits!). Dit kost mij zo'n 3.000 euro en dat heb ik er niet voor over. Daarom heb ik de staatsobligaties via de Nederlandse vestiging van de Deense/internationale Saxobank aangeschaft. Minimaal 100.000 euro, slechts 0,08% provisie (80 euro). Dit is momenteel nog in het proces van verhuizing naar het Finanzagentur en het is onzeker of dit gaat lukken. Als dit niet lukt kun je proberen de staatsobligaties via de ABN AMRO aan te schaffen voor 0,15% provisie. ABN AMRO heeft waarschijnlijk meer ervaring met het overzetten van de staatsobligaties naar het Finanzagentur.

    Wordt vervolgd in de volgende reactie...
    BeantwoordenVerwijderen
  23. De reden dat ik kies om mijn vermogen in mijn BV te houden, is omdat het in Nederland voordeliger is om vermogen in een BV op te bouwen bij een verwacht rendement van 5% of minder. Dit komt omdat de winstbelasting in een BV +/-25% is. Als privépersoon betaal je altijd 1,3% in box3 over je gehele kapitaal. (De overheid gaat er van uit dat je altijd 4% rendement kan maken en rekent daar dus ongeveer 25% belasting op) Hiermee is het voordeliger om kapitaal in BV te houden als het minder rendeert dan +/-5%. Eens te meer omdat ik bij uitbetaling uit BV naar privé 25% dividendbelasting moet betalen over dat gehele bedrag! Omdat het PP gemiddeld zo'n 5,4% heeft gedaan in de afgelopen jaren lijkt het voor mij interessanter het kapitaal in BV te behouden.

    Andersom: Als je uitgaat van veel meer dan 5% rendement per jaar met het PP, dan moet je het in privé doen.

    Tot zover mijn samenvatting.


    Nog een tip: Als je een bankoverschrijving doet, schrijf maximaal 50.000 euro per internationale overschrijving over. Hiermee voorkom je dat je kosten moet betalen over het bedrag dat je overmaakt!

    Nog een tip: Controleer de valuteringsregels van je bank. Boek niet op dezelfde dag je geld van je spaarrekening naar je rekeningcourant en dan direct weer weg naar een rekening van een andere bank. Je betaalt dan debet-rente over die dag. Zonde! Oplossing: Wacht een dag voordat je het extern overmaakt.

    Bovenstaande is geen handleiding of advies. Doe altijd je eigen huiswerk en spreek eerst met je accountant over de mogelijke financiële/fiscale/juridische gevolgen van je acties.
    BeantwoordenVerwijderen
  24. Nog een aanvulling op bovenstaande:
    Indien je vanuit een Nederlandse BV belegt, dan worden winsten met 25% winstbelasting belast. Maar aan de andere kant kun je verliezen ook voor 25% van de belasting aftrekken. Bovendien zijn er regels om deze winsten en verliezen optimaal over voorgaande en toekomstige jaren te verdelen, waardoor je een minimum aan belastingen hoeft te betalen. Check dit met je accountant!
    BeantwoordenVerwijderen
  25. Beste Gember,

    Hartelijk dank voor je leerrijke uitleg over een pp via een Nederlandse BV. Interessant om weten dat Finanzagentur enkel een beedigde vertaling wenst van je Kamer van Koophandel registratie om een bedrijfsrekening te openen. 35 euro is wel een goede deal. Welke vertaaldienst heb jij hiervoor gebruikt?

    Straf inderdaad dat je voor een Duitse bank je hele oprichtingsakte van je BV beedigd moet laten vertalen. Ik hoop ook dat het via Saxobank je lukt. De deal van ABN Amro van 0,15% voor de aankoop van de 30 jarige duitse staatsobligaties is ook een goede deal die bij onze grootbanken in Belgie niet direct te vinden was (0,5% min).

    Echt pijnlijk dat je in Nederland 1,2% belastingen van je vermogen moet afgeven per jaar als prive persoon, zelfs wanneer je verlies hebt gemaakt. Als je dan beseft hoe hoog de werkelijke inflatie is (bv laatste 10 jaar 5% per jaar) dan kan je niet anders dan besluiten dat het pure diefstal is.

    Je zou dus voor minder alternatieven zoeken. Ik zie het voordeel van de bv, je kan tenminste verlies afftrekken alvorens getaxeerd te worden op je winst. Je wordt ook enkel op je winst getaxeerd en niet op je hele vermogen. Toch vind ik het een magere troost, gezien je nog steeds 25% belastingen betaalt op de winst.

    Die 25% dividendbelasting op van de BV naar prive persoon te doen is natuulijk ook niet leuk maar als ik het goed begrijp is er dus geen enkele reden om dat te doen.

    In Belgie is er als prive persoon die roerende voorheffing dat ook tussen 15% en 25% bedraagt op dividenden en intresten. Met de rendementen van de pp de voorbije 10 jaar van gemiddeld 5,4% per jaar betekent dat ook een verlies van ongeveer 1% per jaar, dus 4,4% netto in Belgie. Heb je in Nederland voor prive persoon ook nog eens een roerende voorheffing op dividendenn en intresten of enkel die jaarlijkse vermogensbelasting?

    In Belgie heb je een bevek, dat is zoals een sicaf in Frankrijk en Luxemburg, een vennootschap maar omdat het als enige doel heeft te beleggen moeten ze geen vennootschapsbelasting betalen en zelfs geen roerende voorhefffing. De enige belasting is 0,08% per jaar van het kapitaal. Dat is een superdeal, enigste probleem is dat het een heel gedoe is van een bevek op te richten, je moet erkent worden door de CBFA (zoals AFM in Nederland).

    Maar wat ik me afvraag, heb je in Nederland ook geen beleggingsvennootschappen die kunnen genieten van vrijstelling van vennootschapsbelasting?

    Dank je voor je posting Gember, zeer interessant.
    BeantwoordenVerwijderen
  26. "Heb je in Nederland voor prive persoon ook nog eens een roerende voorheffing op dividendenn en intresten of enkel die jaarlijkse vermogensbelasting?"

    Nee, winsten uit dividenden en interesten zijn vrij van vermogensbelasting. Tenzij dit bedrag zo hoog is, dat het weer onder de vermogensbelasting gaat vallen, maar dat is bij zulke grote winsten niet zo erg.

    Je vraag over vrijstelling van vennootschapsbelasting voor beleggingsvennootschappen heb ik aan mijn accountant doorgestuurd. Hopelijk binnenkort antwoord.
    BeantwoordenVerwijderen
  27. Overigens denk ik dat het mogelijk is om vrijstelling te krijgen van vennootschapsbelasting. Het toverwoord in Nederland is VBI: Vrijgestelde beleggingsinstelling. Zie http://www.belastingdienst.nl/zakelijk/vennootschapsbelasting/vennootschapsbelasting-50.html

    Voor de vertaaldienst heb ik een willekeurige dienst gebruikt, na het zoeken op Google met "beëdigde vertaling duits".
    BeantwoordenVerwijderen
  28. Het antwoord van mijn accountant:

    "In Nederland bestaat een mogelijkheid voor een vrijgesteld beleggingsinstelling, de vbi sinds 2007/2008.
    Het is een vrij complexe materie met heel veel voorwaarden; bijgaand een tweetal pagina’s uit een fiskaal handboek met daarin de hoofdregels.
    Je kunt ook op internet veel info vinden, zoek op vrijgestelde beleggingsinstelling vbi."

    Zie
    http://docs.google.com/fileview?id=0BxHfMR0umrk4NDRhN2M0YjMtNzIxZC00NjkxLThhODQtZGM5OGViMTdlYTc5&hl=en
    BeantwoordenVerwijderen
  30. Marc,

    Zeer interessante blog. Hier was ik al lang naar op zoek.

    Op dit ogenblik heb ik een kapitaal dat ik vast kan zetten in een PP.

    Maar wat doe je met het kapitaal dat je maandelijks spaart?
    Is maandelijks bijstorten in de PP (telkens 1/4 vh bedrag in 1 van de activa) een goed idee?

    Ik heb volgende trackers geselecteerd om mee te beginnen:
    EasyETF Euro Stoxx 50 A (C)
    iShares € Government Bond 15-30 (IBGL) (D)
    Gold Bullian SEC
    LYXOR MTS 1-3Y (C)

    zijn deze wat ok? ben niet echt een financieel expert :-)
    BeantwoordenVerwijderen
  31. Dag Wim,

    Dank je! Zoals je zegt in je email zullen die etf's je niet noodzakelijk beschermen tegen een bankfaillissement waar je effecten wel degelijk verloren kunnen gaan. Maar die etf's zijn zeker een goed begin. Toch zou ik proberen het goud in fysiek te kopen, dat is best te doen, de meeste banken verkopen fysiek goud.
    BeantwoordenVerwijderen
  32. Wim,

    Het geld dat je spaart kun je voorlopig gewoon bij je cash-gedeelte tellen, tot het nodig wordt om te rebalancen.

    Jan
    BeantwoordenVerwijderen

Abonneren op: Reacties plaatsen (Atom)

Disclaimer

De maker van deze website, Marc De Mesel, alsook de schrijvers van de reacties, samen de 'auteurs' genoemd, zijn geen vermogensbeheerders of beleggingsadviseurs. Geen enkele financiële transactie dient te worden gemaakt op basis van wat u hier leest. Aankoop of verkoop van besproken activa houden risico’s in en het is mogelijk dat u het geïnvesteerde kapitaal verliest. De auteurs behouden zich het recht voor om voor zichzelf te kopen en te verkopen in de zaken hierboven besproken.

De auteurs geven geen garantie dat de informatie en bronnen die ze bespreken betrouwbaar of juist zijn en aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor directe of indirecte schade ontstaan door het gebruik van de website en/of de inhoud van de informatie op de website, voor fouten of storingen in de elektronische informatie of het niet tijdig updaten. Links die naar andere websites worden gelegd zijn enkel informatief.

Indien enige bepaling onafdwingbaar zou zijn, of strijdig met een bepaling van dwingend recht, zal deze onafdwingbaarheid of ongeldigheid de geldigheid en afdwingbaarheid van andere bepalingen niet beïnvloeden.
Related Posts with Thumbnails