Het was dan toch geen vals alarm. 'Securities lending' of het uitlenen van aandelen blijkt een zeer courante praktijk. Mijn achterdocht was terecht maar een resolute afwijzing overdreven. Vanguard heeft me een les in securities lending gegeven. Je kan het document dat ze er onlangs zelf over gepubliceerd hebben op hun website terugvinden.
Het komt hierop neer. Indexfondsen maar ook beheerde fondsen, banken en bewaarbedrijven lenen hun aandelen uit. In ruil vragen ze 100 en soms 105% van de waarde in onderpand. Dat zijn dus dollars of euro's. Die beleggen ze dan in bijvoorbeeld veilige korte termijn staatsobligaties, of meer riskante investeringen, en zo hebben ze extra winst. Na een periode krijgen ze de aandelen terug en geven ze het onderpand, de dollars of euro's ook terug.
Diegene die het aandeel leent doet dat meestal om te 'shorten'. Die persoon verkoopt het aandeel en hoopt dat hij het later, wanneer hij het terug moet geven, kan terug kopen in de markt voor een lagere prijs. Als het aandeel inderdaad gedaald is dan maakt hij winst. In tussentijds kan die persoon ook speculeren of beleggen met het geld dat hij krijgt van de verkoop van het aandeel. Dat is ook extra winst voor die persoon.
Indien een grootbank mij 'securities lending' zou uitleggen dan zou het er bij mij niet ingaan. Maar als Vanguard het mij uitlegt dan sta ik er open voor. Dit omdat Vanguard mijn vertrouwen heeft en grootbanken niet meer. Zo werkt vertrouwen. Zolang een instituut of persoon het heeft kan hij je alles wijsmaken. Maar zodra het verloren is gaat er niets meer in. Dat is het probleem dat de grootbanken voor nog vele jaren zullen hebben. Het duurt lang je vertrouwen op te bouwen, maar op 1 dag kan je het allemaal kwijtspelen.
Waarom Vanguard mijn vertrouwen heeft? John Bogle, de oprichter van Vanguard is begonnen met in zijn jonge jaren een thesis te schrijven over hoe 3 van de 4 fonds beheerders minder rendement haalden dan het gemiddelde van de beurs. In 1975 heeft hij Vanguard opgericht en als eerste index fondsen aangeboden aan de individuele investeerder. Vanguard is eigendom van de fondsen zelf en dient dus geen winst uit te betalen. Vanguard heeft als enige doel de fondsen te dienen. Iedereen in het bedrijf wordt betaald met een vast loon. Er zijn geen commissies voor werknemers.
Hoewel ze nu ook beheerde fondsen hebben zijn ze beroemd voor hun index fondsen die uitzonderlijk goed de prestaties van de indexen volgen en de laagste kosten hebben uit heel de industrie. In Europa betaal je tussen 0,40% en maximum 0,50% beheerkosten per jaar. In Amerika kan dat zelfs 0,10% zijn. Dat is heel wat anders dan de 1,5% per jaar dat de fondsen van onze grootbanken bij ons rekenen. Instap en uitstapkosten zijn er in Amerika niet. In Europa is het tussen 0,05% en 0.20% instapkosten en geen uitstapkosten. Vele grootbanken durven ook hier nog eens 2-3% af te snoepen.
Het knappe aan Vanguard is dat hun instap en jaarlijkse beheerskosten, sinds hun ontstaan, langzaam maar zeker OMLAAG gaan. In Amerika zijn ze ook begonnen met 0,5% per jaar en is het ondertussen in 30 jaar gehalveerd naar gemiddeld 0,20%. De gemiddelde beheerskosten in de industrie zijn die periode echter gestegen van gemiddeld 1% naar gemiddeld 1,5% vandaag, ook in Amerika!
Met Vanguard zit je dus 1% beheerskosten per jaar goedkoper. Op 25 jaar maakt dat een groot verschil. Je zal doordat je elk jaar 1% extra verliest zomaar eventjes 20% minder kapitaal hebben. Op 50 jaar zal je 40% minder kapitaal hebben! Straf. Indien je het met je eigen ogen wil zien kan je wat spelen met een online compound interest calculator. Vanguard heeft ondertussen zo'n 1,4 biljoen dat is 1400 miljard dollar in hun fondsen zitten. Warren Buffet mag dan wel de rijkste zijn. Vanguard beheert 10 keer meer geld.
Vanguard is zo slim van de ondertitel van hun paper 'securities lending' te noemen: 'there is no free lunch'. Dat wekt al vertrouwen want zo is het. Als je je aandelen uitleent maak je meer winst maar natuurlijk is dat niet gratis, je neemt een extra risico en het is daarvoor dat je extra winst krijgt. Vanguard beweert in hun paper dat ze zeer voorzichtig zijn in het uitlenen van hun aandelen en dat de winst van die transactie rechtstreeks naar de klanten gaat. Er gaat nauwelijks een 10-20% naar management kosten in tegenstelling tot vele anderen die niets uitkeren en er zelf mee gaan lopen.
Vanguard herkent dat er al rampen zijn gebeurd met Securities Lending en dat men zeer voorzichtig moet zijn. Ze noemen ze ook op. Zo hebben beleggers in 2008 bij Northern Trust 10% van hun kapitaal verloren omdat ze nadat ze hun aandelen hadden uitgeleend het gekregen onderpand slecht belegt hebben, 10% verloren, waardoor ze ook 10% minder aandelen terug kregen. Gezien Vanguard de 'collateral', het onderpand zeer conservatief investeert in zeer korte termijn staatspapier, het risico van het verdwijnen van de aandelen bij een failissement bij iemand anders leggen, en zeer goed hun onderzoek doen naar kredit waardigheid van tegenpartijen kan ik ermee leven dat ze de aandelen uitlenen.
7 comments: